Bezpieczny Bank

Systemy gwarancji depozytów stanowią ważny, ale stosunkowo nowy element sieci bezpieczeństwa finansowego. Przed globalnym kryzysem finansowym systemy gwarancji depozytów w Unii Europejskiej funkcjonowały głównie w formule paybox, tzn. ich mandat był ograniczony do wypłaty środków gwarantowanych. Doświadczenia kryzysowe ujawniły wiele słabości w obszarze gwarancji depozytów i skłoniły unijnych legislatorów nie tylko do zwiększenia poziomu harmonizacji w tym obszarze, ale także do rozszerzenia mandatu systemów gwarancji depozytów. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie i analiza ewolucji regulacji finansowych związanych z gwarantami depozytów w Unii Europejskiej, z uwzględnieniem ich roli w zarządzaniu kryzysowym, w szczególności w zakresie interwencji innych niż wypłata depozytów. Istotna część artykułu poświęcona jest krytycznej ocenie nowych propozycji przedstawionych przez Komisję Europejską w 2023 r. w ramach reformy ram zarządzania kryzysowego i gwarancji depozytów. Artykuł omawia potencjalne pozytywne skutki proponowanych zmian, jak również możliwe trudności i wyzwania związane z ich wprowadzeniem. Wyniki analizy wskazują, że proponowana reforma wzmocni systemy gwarancji depozytów nadając im bardziej znaczącą rolę w zarządzaniu kryzysowym. Niemniej ten nowy rozszerzony mandat może wymagać zwiększenia zdolności finansowych funduszy gwarantowania depozytów.

Cyfrowa rewolucja wpłynęła na model tradycyjnej bankowości. Banki zostały zmuszone do konkurowania nie tylko z innymi graczami z sektora bankowego, ale także z przedsiębiorstwami FinTech. Dlatego celem niniejszego artykułu jest zbadanie wpływu nowych graczy (FinTech) na tradycyjną bankowość i wreszcie na wyniki banków w UE, w nowych warunkach rynkowych. Niniejsza praca składa się z analizy jakościowej i ilościowej. W części teoretycznej niniejszy artykuł potwierdza dużą rolę przedsiębiorstw FinTech w kształtowaniu poziomu konkurencji w sektorze finansowym. Badanie ilościowe potwierdza, że nowe technologie miały wpływ na wyniki tradycyjnych banków. Ponadto przedsiębiorstwa FinTech zmieniły warunki konkurencji na rynku finansowym.

W marcu 2020 roku COVID-19, który szybko rozprzestrzeniał się na całym świecie, został wykryty w Turcji. Podobnie jak w innych krajach na świecie, pandemia dotknęła wiele sektorów tureckiej gospodarki. Jednym z sektorów najbardziej dotkniętych pandemią Covid-19 był sektor bankowy. Bank centralny (Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasi), nadzór bankowy (Banking Regulation and Supervision Agency), związek banków (Türkiye Bankalar Birliği), a także banki szybko podjęły działania. System bankowy został przeorganizowany z uwzględnieniem maseczek, dystansu społecznego oraz zasad higieny. Wprowadzono nową organizację pracy oraz nowe produkty finansowe. W 2021 roku związek banków ogłosił zmodyfikowane wytyczne dotyczące zrównoważonego rozwoju dla sektora bankowego: Sustainability Guidelines for the Banking Sector. Wytyczne zawierają 10 zasad, które tworzą ramy dla budowy zrównoważonej bankowości w Turcji. Celem artykułu jest określenie zgodności działań podejmowanych w czasie pandemii Covid-19 z zasadami zrównoważonej bankowości. W artykule zidentyfikowano działania antycovidowe, które były zbieżne z zasadami zrównoważonej bankowości, następnie przypisano je do wyodrębnionych 6 obszarów zgodności. Największą zgodność zidentyfikowano w obszarze „odporności i zdolności adaptacyjnych” oraz „odbudowy gospodarczej i odporności”.

Celem opracowania jest ocena wyników aktywnego zrównoważonego inwestowania w USA w kontekście rozwoju ruchów anty-ESG. W artykule przedstawiono autorską koncepcję: “The Seven Tribes of Sustainable Investing” zawierająca siedem odrębnych i różniących się strategii inwestycyjnych: 1) negatywna selekcja, 2) pozytywna selekcja, 3) wpływ społeczny, 4) inwestowanie tematyczne, 5) integracja celów ESG, 6) zaangażowanie akcjonariuszy i 7) minimalne standardy, które prowadzą do różnych wyników finansowymi i wpływu na społeczeństwo i środowisko. Syntetycznie scharakteryzowano także rozwój ruchów anty-ESG i podstawy tego ruchu. Z analizy zwrotów z 10 zrównoważonych funduszy wynika, że w ciągu dekady żaden z tych funduszy nie osiągał znacząco gorszych wyników od benchmarku. Wyniki te stanowią kontrargumenty dla zwolenników ruchu anty-ESG, a zwłaszcza przeczą tezom, że zrównoważone inwestycje nie spełniają obowiązku powierniczego. Dlatego w konkluzji podkreślono zasadność promowania i realizowania koncepcji ESG, wbrew jej przeciwnikom, i to nie tylko w USA.

Artykuł charakteryzuje proces kształtowania rynku europejskich obligacji zabezpieczonych (European Secured Notes, ESN), na bazie doświadczeń  rynku listów zastawnych, jako nowego pan-europejskiego instrumentu rynku kapitałowego, służącego finansowaniu działalności bankowej, w szczególności w zakresie kredytowania małych i średnich przedsiębiorstw. Charakterystykę ustrukturyzowano w ramach czterech obszarów tematycznych, na które składają się: znaczenie instrumentów o podwójnym regresie, koncepcja nowego instrumentu kapitałowego, preferencje inwestorów oraz studium wykonalności nowego instrumentu. Analizy literatury i źródeł empirycznych  wskazują, że rynek ESN ma znaczący potencjał rozwoju ze względu na uzasadnienie biznesowe oraz poparcie polityczne UE i jej agend, mimo dotychczasowego sceptycyzmu podmiotów rynku finansowego.

Prawidłowo funkcjonujący rynek kredytów konsumpcyjnych jest istotny z punktu widzenia gospodarstw domowych, gospodarek i integracji rynku finansowego. Dynamiczny charakter zmian na runku finansowym, takie jak rewolucja cyfrowa, zmiana postaw konsumenckich czy pojawianie się nowych produktów, wymusza konieczność dostosowania regulacji do nowych warunków panujących na rynku. Directive 2023/2225 of the European Parliament and of the Council on credit agreements for consumers and repealing Directive 2008/48/EC, opublikowana 18 October 2023, ma właśnie na celu uwzględnienie nowych aspektów i zasad funkcjonowania rynku kredytów konsumpcyjnych, zapewniających wysoki stopień ochrony konsumentów. Celem niniejszego artykułu jest przestawienie podstawowych zmian i nowych zasad związanych z oferowaniem i udzielaniem kredytów konsumpcyjnych w Unii Europejskiej wraz z rekomendacjami związanymi z implementacją CCD2 do krajowego porządku prawnego.

Kluczowymi elementami każdego systemu finansowego są, oprócz banku centralnego, przede wszystkim: pozostałe monetarne instytucje finansowe (reprezentowane głównie przez banki,
w znacznie mniejszym stopniu zaś pozostałe instytucje kredytowe oraz fundusze rynku pieniężnego), fundusze inwestycyjne i emerytalne oraz firmy ubezpieczeniowe. O ile dobrze funkcjonujący sektor finansowy jest dźwignią wzrostu i postępu, o tyle występujące w jego obrębie nieprawidłowości mogą stanowić dla niego istotne obciążenie.

Kongres Bankowości Korporacyjnej i Inwestycyjnej (KBKiI) jest inicjatywą Europejskiego Kongresu Finansowego (EKF), obejmującą wystąpienia i dyskusje o finansowaniu i wspieraniu przedsiębiorstw przez instytucje finansowe i rozwojowe. IX Edycja KBKiI zorganizowano w siedzibie WGPW w Warszawie w dniach 7 i 8 listopada 2023 r. W wystąpieniach plenarnych i debatach w sesjach problemowych uczestniczyło kilkudziesięciu  praktyków i akademików a zarejestrowanych uczestników było 416. W treściach wystąpień można było usłyszeć echo zdania przytoczonego przez Przewodniczącego Rady Programowej Kongresu Jerzego Kwiecińskiego, które zostało wypowiedziane niemal sto lat temu przez Marię Curie-Skłodowską „nie dać się pokonać ani ludziom ani wydarzeniom".

Konsensus prognostyczny Europejskiego Kongresu Finansowego bazuje na opiniach 27 ekspertów i wybitnych makroekonomistów, które napłynęły do dnia 8 grudnia 2023 r.

W niniejszym raporcie koncentrujemy się na działaniach, których celem jest zrównoważony rozwój ekonomiczny i stabilność finansowa. Dlatego raport rozpoczynamy tradycyjnie od konsensusu prognoz makroekonomicznych sporządzanych przez najlepszych, naszym zdaniem, makroekonomistów, następnie przedstawiamy najistotniejsze zagrożenia dla polskiej gospodarki, stabilności systemu finansowego oraz wiarygodności PLN wraz z prawdopodobieństwem ich wystąpienia. Na końcu przedstawiamy rekomendowane działania.