Bezpieczny Bank

Artykuł jest poświęcony możliwości tokenizacji listów zastawnych. Stawia on pytanie, czy znikomy polski rynek detaliczny listów zastawnych może skorzystać z tokenizacji jako katalizatora jego ożywienia i zwiększenia atrakcyjności w odczuciu inwestorów detalicznych.

W pierwszej części przedstawiono analizę wskazującą korzyści z tokenizacji instrumentów finansowych, uzasadniającą obrany cel badawczy. Następnie omówiono ramy prawne, ze szczególnym uwzględnieniem ustawy z 29.08.1997 r. o listach zastawnych i bankach hipotecznych, regulującej emisję, zbywanie oraz wykonywanie praw z listów zastawnych. Dalej artykuł przedstawia wywód dogmatyczny uzasadniając, że w polskim porządku prawnym brak jest zasady numerus clausus papierów wartościowych, co pozwala uznać tokenizację za dopuszczalną.

W podsumowaniu przedstawiono perspektywę zmian prawa UE, w tym projekt rozporządzenia z dnia 4.12.2025 r. (2025/0383(COD)), oraz sformułowano postulaty de lege ferenda dot. prawa krajowego w zakresie tokenizacji hipotecznych listów zastawnych.

Artykuł posługuje się metodą dogmatycznoprawną, uzupełnioną o metodę prawnoporównawczą.

Celem artykułu jest identyfikacja i ocena roli powiernika we wzmacnianiu bezpieczeństwa inwestycyjnego listów zastawnych. W artykule wyjaśniono specyfikę architektury nadzoru nad działalnością banków hipotecznych. Ukazano zadania niezależnego powiernika działającego przy banku hipotecznym. Wykazano w nim, w jaki sposób dodatkowy nadzór powiernika nad bankami hipotecznymi i listami zastawnymi, zapewniając inwestorom przewidywalny dochód przy ograniczonym ryzyku, przyczyniają się do wzmocnienia bezpieczeństwa i stabilności systemu finansowego.

W niniejszym artykule analizowany jest wpływ różnic pomiędzy mid-YTM listów zastawnych oraz obligacji skarbowych we Francji i w Niemczech. Głównym celem badania jest określenie, czy rozwiązanie Zgromadzenia Narodowego we Francji w czerwcu 2024 r. oraz obniżenie ratingu kredytowego Francji w październiku 2025 r. mogą zostać zaklasyfikowane jako zmiany strukturalne, a także ustalenie, w jaki sposób wydarzenia te wpłynęły na relacje pomiędzy mid-YTM analizowanych papierów wartościowych na tych rynkach. Analiza została przeprowadzona z wykorzystaniem modelu autoregresji wektorowej. Wyniki badań empirycznych, poparte testami Walda, potwierdzają, że oba wydarzenia miały charakter zmian strukturalnych. Choć w badaniu nie stwierdzono występowania długookresowej kointegracji, wykazano, że przyczynowość w sensie Grangera ulegała zmianom w czasie. W szczególności początkowo dwukierunkowa zależność pomiędzy spreadami mid-YTM dłużnych papierów wartościowych we Francji i w Niemczech uległa przekształceniu w zależność jednokierunkową po kryzysie politycznym z 2024 r., przy czym zmiany na rynku francuskim zaczęły oddziaływać na rynek niemiecki. Chociaż wpływ ten osłabł po obniżeniu ratingu, wyniki sugerują, że oddziaływanie rynku francuskiego na rynek niemiecki może utrzymywać się w długim okresie. Ostatecznie badanie podkreśla znaczenie stabilności politycznej oraz jakości kredytowej państwa jako kluczowych czynników determinujących dynamikę cen oraz stopień integracji rynków finansowych w strefie euro.

W niniejszym artykule opracowano Indeks Ram Instytucjonalnych Obligacji Hipotecznych (MBIFI), tj. przejrzysty system punktacji służący do porównywania instytucjonalnej struktury systemów obligacji hipotecznych. MBIFI obejmuje jedenaście wskaźników pogrupowanych pośród czterech filarów: ochrony prawnej, bezpieczeństwa zabezpieczeń, ochrony przepływów pieniężnych i infrastruktury rynku. Każdy wskaźnik jest punktowany w skali porządkowej od 0 do 4, z wykorzystaniem opublikowanych punktów odniesienia behawioralnego, i prezentowany głównie jako profil diagnostyczny na poziomie wskaźnika; wynik złożony o równej wadze (0–100) podawany jest jedynie jako uzupełniająca miara podsumowująca. System ten zilustrowano na przykładzie zastosowania pilotażowego w Niemczech i Polsce. Zgodnie ze specyfikacją bazową Niemcy uzyskały wynik 97,73, zaś Polska 77,27. Zaobserwowana różnica wynika z pięciu wskaźników w wymiarach zabezpieczeń, przepływów pieniężnych i infrastruktury rynku, podczas gdy filar ochrony prawnej nie wykazuje różnic między państwami. Ponieważ zastosowanie jest ograniczone do dwóch państw i jednego eksperta, artykuł nie pretenduje do pełnej walidacji indeksu. Jego wkład ma charakter metodologiczny: oferuje przejrzystą architekturę kodowania, wyraźne punkty odniesienia skali oraz powtarzalną podstawę do przyszłych testów w wielu krajach, a także oceny i walidacji względem wyników rynkowych.

Cel badania: Celem opracowania jest analiza kryptoaktywów o ograniczonym wpływie środowiskowym oraz ocena wpływu mechanizmu Proof of Work na środowisko naturalne.

Metodologia: Badanie ma charakter przeglądowo-analityczny i opiera się na analizie literatury naukowej, raportów oraz dokumentów regulacyjnych z lat 2010-2025. Analizie poddano wpływ PoW na zużycie energii, ślad węglowy, odpady elektroniczne oraz aspekty społeczno-ekonomiczne, a także porównano go z mechanizmami Proof of Stake i Pure Proof of Stake.

Wyniki: Analiza wykazała, że PoW charakteryzuje się wysoką energochłonnością i znacznym obciążeniem środowiskowym. Alternatywne mechanizmy konsensusu cechują się niższym zużyciem energii i mogą ograniczać negatywny wpływ technologii blockchain na środowisko.

Wnioski: Kryptoaktywa o ograniczonym wpływie środowiskowym mogą stanowić kierunek rozwoju bardziej energooszczędnych rozwiązań blockchain, jednak wymagają dalszych badań i większej transparentności danych środowiskowych.

Opracowanie stanowi glosę aprobującą do wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 12 lutego 2026 r. w sprawie C-471/24, dotyczącego dopuszczalności badania postanowień umów kredytowych opartych na wskaźniku WIBOR w świetle dyrektywy 93/13/EWG. Analizowany jest aspekt ekonomiczny i prawny masowego dochodzenia roszczeń przeciwko bankom w Polsce grożącego powstaniu wielomiliardowego rynku usług prawnych z tytułu sporów z bankami o klauzule kredytów opartych na zmiennej stopie procentowej. Analizy prowadzone są z uwzględnieniem stanu faktycznego sprawy, treści pytań prejudycjalnych oraz kluczowych tez wyroku, w szczególności dotyczących zakresu obowiązków informacyjnych kredytodawców, znaczenia wymogu przejrzystości oraz relacji pomiędzy regulacjami konsumenckimi a Rozporządzeniem BMR (Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1011 z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie indeksów stosowanych jako wskaźniki referencyjne w instrumentach finansowych i umowach finansowych lub do pomiaru wyników funduszy inwestycyjnych i zmieniające dyrektywy 2008/48/WE i 2014/17/UE nr 596/2014). Autorzy argumentują, że wyrok wyklucza możliwość uznania samego mechanizmu WIBOR za nieuczciwy oraz ogranicza podstawy do masowego kwestionowania umów kredytowych. W konkluzji wskazano, że orzeczenie ma istotne znaczenie dla stabilności systemu finansowego i może zahamować rozwój kolejnej fali sporów sądowych z bankami.