Bezpieczny Bank

Wyniki wyszukiwania

Czasopismo: Bezpieczny Bank

Rynek walutowy a oprocentowanie kredytów mieszkaniowych w walutach obcych

Krzysztof Kalicki , Aleksandra Górska

Język: PL | Data publikacji: 01-10-2019 | Abstrakt | s. 54-74

Celem opracowania jest analiza procesów ustalania kursu na rynku walutowym w kontekście ingerencji Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz sądów powszechnych w treść umów o udzielenie kredytów denominowanych lub indeksowanych do walut obcych. W szczególności dokonano analizy, czy średni kurs waluty – obowiązujący w danej chwili – może być uznany za korzystniejszy lub mniej korzystny dla jednej ze stron. Na tle tego dylematu rozważana jest ponadto racjonalność wyposażania konsumenta w narzędzia do weryfikowania sposobu ustalania kursu średniego przez dany bank w warunkach transparentnego i efektywnego rynku walutowego, z uwzględnieniem wiedzy i kompetencji klienta oraz – czy taka weryfikacja jest potrzebna ex post. Wyniki dowodzą, że kursy te różnią się marginalnie i mają charakter losowy. Wnioski prowadzą do stwierdzenia, że najważniejsze jest przestrzeganie zasad konkurencji rynkowej, co naturalnie eliminuje wszelkiego rodzaju odstępstwa od powszechnie przyjętej praktyki. Ta refleksja powinna towarzyszyć dyskusji na temat abuzywności i jej nadmiernego używania w interesie jednej ze stron bez uwzględniania skutków o szerszym charakterze.

2019-10-01



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Reakcja rynku finansowego na wybuch wojny rosyjsko-ukraińskiej w porównaniu do reakcji na wybuch pandemii COVID-19 w Europie

Piotr Mielus

Język: PL | Data publikacji: 14-04-2022 | Abstrakt | s. 80-99

Artykuł wyjaśnia reakcję poszczególnych segmentów rynku finansowego w Europie na agresję rosyjską na Ukrainę. Omówiono trzy grupy rynków, tj. krajów dotkniętych wojną, wybranych krajów CEE pozostających poza strefą euro i strefy euro, a także trzy grupy instrumentów reprezentujących ryzyko walutowe, kredytowe i płynności. Porównano obecną reakcję rynku z reakcją spowodowaną wybuchem pandemii Covid19. Przyjmując sceptycyzm wobec ostrzeżeń ekspertów czy informacji wywiadów niektórych państw oraz skalę zmian cen instrumentów na rynku finansowym można ich wystąpienie tłumaczyć  zjawiskiem nazywanym  czarnym łabędziem. Jest to szczególnie widoczne w nagłym wzroście zmienności oraz zwiększonej korelacji pomiędzy parametrami poszczególnych segmentów rynku finansowego.

2022-04-14



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Activities of the National Bank of Ukraine under Martial Law

Sophia Lobozynska , Iryna Skomorovych , Ulyana Vladychyn

Język: EN | Data publikacji: 14-04-2022 | Abstrakt | s. 49-64

The full-scale invasion of Russian troops into Ukraine has created new challenges for the National Bank of Ukraine (NBU). In the article the authors have used system analysis to study the efficiency of the direct methods of the NBU in regulating the money market. It was established that the NBU took timely measures to ensure uninterrupted functioning of the country's economy by introducing military refinancing to maintain the liquidity of the banking system, set a fixed exchange rate and low restrictions on the foreign exchange market to restrict the rapid devaluation of the national currency. The activities of the NBU to fill the economy with money to finance significant military expenditures by buying and selling military bonds of Ukrainian Government, transferring profits to the State Budget, establishing relations with international financial organizations. In order to achieve a rapid effect of preventive measures, the NBU provides direct lending to the Government through the purchase of military bonds on the primary market. In the long run, the NBU should abandon its subordination to the Government and move to market-based monetary governance.

2022-04-14



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Kredyty waloryzowane do franka szwajcarskiego a ryzyko systemowe w polskim sektorze bankowym

Tomasz Jura

Język: PL | Data publikacji: 03-10-2021 | Abstrakt | s. 121-149

Kredyty denominowane i indeksowane do franka szwajcarskiego zostały wprowadzone do oferty banków i udzielane na masową skalę w latach 2004–2008. Istotny wpływ na to miał przede wszystkim dynamiczny rozwój rynku nieruchomości i niewystarczający kapitał krajowy do sfinansowania jego rozwoju, a także sprzyjający tym zjawiskom dysparytet stóp procentowych oraz aprecjacja złotego począwszy od 2004 roku do lipca 2008 roku. Od sierpnia 2008 roku nastąpiła gwałtowna aprecjacja kursu helweckiej waluty, która w połączeniu z załamaniem rynku swapów spowodowała materializację ryzyka rynkowego. Ponadto aprecjacja złotego przyczyniła się do podniesienia wskaźnika LTV w porównaniu z kredytami złotowymi, co sprawia, że kredyty waloryzowane do kursu CHF mogą charakteryzować się podwyższonym ryzykiem kredytowym. W 2019 roku po wydaniu głośnego wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zwiększyło się także prawdopodobieństwo materializacji ryzyka prawnego. Należy podkreślić, że przeprowadzona analiza dowiodła, że mimo wskazanych wyżej zagrożeń związanych z kredytami waloryzowanymi do CHF stabilność polskiego sektora bankowego nie jest bezpośrednio zagrożona – m.in. z powodu wyższych niż w innych państwach UE wymogach kapitałowych. W pracy zaproponowano jednak działania, które powinny podjąć instytucje safety net, aby doprowadzić do złagodzenia problemu.

2021-10-03



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Banking System in Ukraine 2022: Before and in the Wartime

Oleksiy Druhov , Vira Druhova

Język: EN | Data publikacji: 14-04-2022 | Abstrakt | s. 33-48

The article presents a study of the main determinants shaping the banking system of Ukraine in the 2018-2021 period, before the Russian invasion. In particular, the level of capitalization of the banking system, the number of banks in liquidation, the dynamics of assets growth and other indicators of the banking system were analyzed. Then the paper analyses the main measures introduced by the National Bank of Ukraine after February 24, when the Russian Federation started the war with Ukraine. These operational measures included: regulation of the foreign exchange market, ensuring the liquidity of the banking system, the operation of the electronic payment system and support for social benefits, the liquidation or preparation for the nationalization of Russian-controlled banks in Ukraine. The article also presents the  assessment of the financial situation in Ukraine, after the first month of the war.

2022-04-14



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Zjawisko wirtualizacji pieniądza w warunkach polskich

Marta Maciejasz-Świątkiewicz

Język: PL | Data publikacji: 15-12-2017 | Abstrakt | s. 23-38

Pieniądz jest elementem gospodarki od wieków. Przez ten czas jego forma ewoluowała od prymitywnych produktów do banknotów i monet. Współcześnie coraz powszechniejsze staje się korzystanie z pieniądza elektronicznego, a nawet pieniądza wirtualnego. Pojawiają się zatem pytania, jak ten pieniądz działa, czy pełni takie same funkcje jak tradycyjny pieniądz i czy na pewno jest istotną alternatywą dla obecnie funkcjonującego pieniądza fiducjarnego. W tym kontekście rodzi się pytanie, czy system finansowy w obecnym kształcie może nadal funkcjonować, czy też będzie raczej ewoluować w kierunku systemu opartego na walucie wirtualnej. Celem opracowania jest próba przedstawienia pieniądza wirtualnego jako alternatywy dla tradycyjnego pieniądza oraz ewentualnych konsekwencji wynikających z jego ekspansji na rynku. Analiza zawarta w opracowaniu odnosi się przede wszystkim do warunków polskich.

2017-12-15



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Zmienność cenowa i ryzyko regulacyjne wybranych kryptowalut jako wyzwanie dla rynków finansowych

Paweł Węgrzyn , Marcin Glicz , Agnieszka Butor-Keler

Język: PL | Data publikacji: 29-08-2025 | Abstrakt | s. 29-50

Celem niniejszego artykułu jest badanie wpływu zmienności cenowej i oceny regulacyjnej kryptowalut na ryzyko dla rynków finansowych, na przykładzie bitcoin (BTC) i ether (ETH). Hipoteza badawcza zakłada, że kryptowaluty, z uwagi na swoją wysoką zmienność stanowią zagrożenie dla rynków finansowych. Analizę empiryczną przeprowadzono z wykorzystaniem modeli ekonometrycznych GARCH(1,1), służących do badania zmienności warunkowej cen kryptowalut oraz ich porównania z tradycyjnymi aktywami finansowymi, takimi jak pary walutowe EUR/USD, USD/PLN oraz indeksy giełdowe S&P500 i WIG20. Uzyskane wyniki potwierdzają, że BTC i ETH wykazują istotnie większą zmienność cenową niż tradycyjne instrumenty finansowe. Ponadto, wartości miary Value at Risk (VaR) dla analizowanych kryptowalut są znacząco wyższe w porównaniu do tradycyjnych instrumentów finansowych. Elementem badania jest także analiza wybranych regulacji prawnych, w tym poświęconych rynkowi kryptoaktywów oraz ocena roli tych aktów w kontekście mitygacji ryzyka dla rynków finansowych.

2025-08-29



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Reformy referencyjnych stóp procentowych na wybranych rynkach finansowych

Dominik Kubacki

Język: PL | Data publikacji: 28-07-2023 | Abstrakt | s. 34-60

Kryzys finansowy z lat 2007 - 2009 roku ujawnił niektóre z technicznych niedociągnięć stopy LIBOR. W rezultacie wiarygodność LIBOR jako benchmarku stóp procentowych zaczęła być poważnie kwestionowana, co zainspirowało regulatorów bankowych do przeprowadzenia reformy polegającej na zastąpieniu deklaratywnego systemu ocen ekspertów na system oparty na rzeczywistych transakcjach i płynnych rynkach. Dlatego celem niniejszego artykułu postanowiono uczynić przegląd reformy indeksów rynku pieniężnego i związane z tym kwestie regulacyjne, poprzez analizę nowo wybranych alternatywnych wskaźników referencyjnych w poszczególnych krajach oraz ich analiza porównawcza z dotychczasową stopą LIBOR. W opracowaniu dokonano przeglądu literatury, opracowań regulatorów i administratorów indeksów, prezentując etapy reformy.

Kluczowym wnioskiem jest to, że nie istnieje rozwiązanie wspólne, to znaczy nie zdecydowano się na uniwersalny benchmark. Natomiast mamy dzisiaj różne stawki RFR typu overnight jako podstawę nowego systemu, które spełniają wypracowane międzynarodowe standardy IOSCO. Nowe RFR zapewniają solidne i wiarygodne stopy referencyjne typu overnight, ponieważ pochodzą z rzeczywistych transakcji na aktywnych i płynnych rynkach, które nie będą podatne na manipulacje. W związku z tym oczekuje się, że RFR będą niższe niż ich odpowiedniki IBOR.

2023-07-28



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Koszt finansowania banków a ryzyko bazowe

Piotr Mielus

Język: PL | Data publikacji: 21-12-2018 | Abstrakt | s. 142-163

Struktura i koszt finansowania banków uległy zmianom po kryzysie finansowym z lat 2007–2009. Ujawnienie się istotnego ryzyka kredytowego i ryzyka płynności spowodowało zmniejszenie znaczenia finansowania ze źródeł hurtowych na rzecz finansowania depozytami detalicznymi. Jednocześnie przychody po aktywnej stronie bilansu pozostały nadal uzależnione od indeksu depozytów międzybankowych. W Polsce, ze względu na dominujące znaczenie kredytów zmiennoprocentowych, przychody z tytułu aktywów są determinowane przez stopę WIBOR. Artykuł wskazuje na źródła ryzyka bazowego dla polskich banków generowanego przez indeksację aktywów rozbieżną z odsetkowym kosztem pasywów. W celu wykazania niejednorodności tego zjawiska wyróżniono koszty dla sektora banków spółdzielczych oraz koszty finansowania portfeli walutowych. Przeprowadzone badania wskazują na dywergencję pomiędzy dostępnym wskaźnikiem rynku pieniężnego a determinantami cen wpływającymi na wynik odsetkowy po pasywnej stronie bilansu banku.

2018-12-21