Bezpieczny Bank

Wyniki wyszukiwania

Czasopismo: Bezpieczny Bank

Rola powiernika we wzmacnianiu bezpieczeństwa inwestycyjnego listów zastawnych

Dorota Podedworna-Tarnowska

Język: PL | Data publikacji: 09-07-2026 | Abstrakt | s. 26-39

Celem artykułu jest identyfikacja i ocena roli powiernika we wzmacnianiu bezpieczeństwa inwestycyjnego listów zastawnych. W artykule wyjaśniono specyfikę architektury nadzoru nad działalnością banków hipotecznych. Ukazano zadania niezależnego powiernika działającego przy banku hipotecznym. Wykazano w nim, w jaki sposób dodatkowy nadzór powiernika nad bankami hipotecznymi i listami zastawnymi, zapewniając inwestorom przewidywalny dochód przy ograniczonym ryzyku, przyczyniają się do wzmocnienia bezpieczeństwa i stabilności systemu finansowego.

2026-07-09



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Dlaczego WIBOR nie może być kwestionowany przez sądy powszechne? Glosa aprobująca do Wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-471/24

Patryk Grochowski , Krzysztof Koźmiński

Język: PL | Data publikacji: 09-07-2026 | Abstrakt | s. 90-101

Opracowanie stanowi glosę aprobującą do wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 12 lutego 2026 r. w sprawie C-471/24, dotyczącego dopuszczalności badania postanowień umów kredytowych opartych na wskaźniku WIBOR w świetle dyrektywy 93/13/EWG. Analizowany jest aspekt ekonomiczny i prawny masowego dochodzenia roszczeń przeciwko bankom w Polsce grożącego powstaniu wielomiliardowego rynku usług prawnych z tytułu sporów z bankami o klauzule kredytów opartych na zmiennej stopie procentowej. Analizy prowadzone są z uwzględnieniem stanu faktycznego sprawy, treści pytań prejudycjalnych oraz kluczowych tez wyroku, w szczególności dotyczących zakresu obowiązków informacyjnych kredytodawców, znaczenia wymogu przejrzystości oraz relacji pomiędzy regulacjami konsumenckimi a Rozporządzeniem BMR (Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1011 z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie indeksów stosowanych jako wskaźniki referencyjne w instrumentach finansowych i umowach finansowych lub do pomiaru wyników funduszy inwestycyjnych i zmieniające dyrektywy 2008/48/WE i 2014/17/UE nr 596/2014). Autorzy argumentują, że wyrok wyklucza możliwość uznania samego mechanizmu WIBOR za nieuczciwy oraz ogranicza podstawy do masowego kwestionowania umów kredytowych. W konkluzji wskazano, że orzeczenie ma istotne znaczenie dla stabilności systemu finansowego i może zahamować rozwój kolejnej fali sporów sądowych z bankami.

2026-07-09



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Uwarunkowania prawne nadzoru nad cyberbezpieczeństwem rynku finansowego w Polsce

Bartosz Biderman , Kamil Mroczka

Język: PL | Data publikacji: 12-07-2022 | Abstrakt | s. 47-71

Zasadniczym celem artykułu jest analiza uwarunkowań prawnych kształtujących system cyberbezpieczeństwa rynku finansowego w Polsce. Autorzy dokonują dogmatyczno-prawnej analizy przepisów prawa krajowego oraz – częściowo – unijnego, a następnie omawiają implementację tych przepisów w sektorze finansowym. Analizie poddano rolę i pozycję KNF jako organu właściwego do spraw cyberbezpieczeństwa dla sektora bankowego i infrastruktury rynków finansowych. Zaprezentowano również katalog zadań tej instytucji oraz działania jakie zostały podjęte w celu ich właściwej realizacji. Pogłębionej analizie poddano również rekomendacje i wytyczne przyjęte przez Komisję w zakresie cyberbezpieczeństwa oraz zwrócono uwagę na ich specyficzny charakter prawny. Przeanalizowano również proces tworzenia zespołu CSIRT KNF oraz omówiono jego szczególną rolę w budowaniu cyberodporności polskiego systemu cyberbezpieczeństwa. Zwrócono uwagę zwłaszcza na istotę edukacji finansowej, podkreślając konieczność prowadzenia kampanii infromacyjno-edukacyjnych w zakresie cyberbezpieczeństwa. We wnioskach zawarto wolne refleksje autorów w zakresie dalszego rozwoju cyberzagrożeń oraz zaprezentowano koncepcje przeciwdziałania im.

2022-07-12



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Administracyjna kara pieniężna z tytułu braku realizacji przez inwestora zobowiązań inwestorskich

Glosa do wyroku WSA w Warszawie z dnia 22 sierpnia 2023 r., VI SA/WA 8176/22

Paweł Wajda

Język: PL | Data publikacji: 18-02-2026 | Abstrakt | s. 82-100

Glosa poświęcona jest analizie przepisów ustawy Prawo bankowe stanowiących podstawę prawną do nałożenia przez Komisję Nadzoru Finansowego administracyjnej kary pieniężnej na inwestora, który dopuścił się deliktu administracyjnego w postaci nie dochowania zobowiązań inwestorskich,. Zagadnienie ma istotne znaczenie dla krajowych podmiotów, które pełnią rolę tzw. akcjonariuszy referencyjnych banków krajowych. Komisja Nadzoru Finansowego jest świadoma, iż zobowiązania inwestorskie zaciągnięte przed dniem 21 kwietnia 2018 r. są w istocie nieegzekwowalne. Jednak  ten organ nadzoru niejednokrotnie oczekuje od akcjonariuszy banków krajowych zaciągnięcia przez nich wobec nowych zobowiązań inwestorskich. W szczególności chodzi o to, że  inwestor może zostać zobowiązany do zawarcia z bankiem krajowym umowy inwestycyjnej, na mocy której zobowiąże się do dokapitalizowania banku w sytuacji zagrożenia jego płynności czy wypłacalności.

Rozważania mają glosy i poświęcone są analizie motywów  wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 sierpnia 2023 r. (sygnatura: VI SA/Wa 8176/22).  W opinii autora wyrok ten przyśpieszył  zmianę przepisów prawa materialnego, zwłaszcza w odniesieniu do  wskazanych wyżej  oczekiwań KNFKonsekwencją tego wyroku jest m.in. potwierdzenie  świadomości KNF, że zobowiązania inwestorskie zaciągnięte przez inwestorów do dnia 21 kwietnia 2018 r. są aktualnie nieegzekwowalne. Ponadto analizie poddano rozwiązania normatywne dotyczącech administracyjnej kary pieniężnej nakładanej przez KNF na inwestora w sytuacji braku dochowania przez niego zobowiązań inwestorskich.

2026-02-18



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa towarzystwa funduszy inwestycyjnych. Uwagi de lege lata i de lege ferenda

Adam Stopyra

Język: PL | Data publikacji: 12-07-2022 | Abstrakt | s. 178-188

Transakcje dotyczące sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa TFI są rzadko spotykane na polskim rynku. Zwyczajowo, zmiany dotyczące zbywania tego podmiotów sektora finansowego odbywają się w drodze połączeń lub przejęcia pakietów akcji. Przepisy ustawy o funduszach inwestycyjnych nie regulują nawet pośrednio zbywania lub nabywania przedsiębiorstwa TFI. Pojęcie przedsiębiorstwa TFI nie różni się zasadniczo od znanej w nauce prawa cywilnego definicji wypracowanej na gruncie art. 55(1) KC. Nie budzi także wątpliwości dopuszczalność jego rozporządzaniem, przy czym specyfika działalności TFI wiąże się z wyposażeniem go w określone atrybuty, takie jak zarządzanie funduszami inwestycyjnymi. Ta specyfika składników przedsiębiorstwa każdego towarzystwa sprawia, że przejęcie przedsiębiorstwa TFI lub jego części obejmujące zarządzanie funduszami inwestycyjnymi oznacza de lege lata, że podmiotem nabywającym może być tylko inne towarzystwo. Samo zbycie przedsiębiorstwa TFI lub jego części nie wymaga zgody KNF, choć w sytuacji, gdy prowadzi to do zmiany zasad i warunków prowadzenia działalności przez towarzystwo zbywające, może powstać obowiązek notyfikacyjny wobec KNF, co do którego Komisja może zgłosić swój sprzeciw. Może to mieć miejsce zwłaszcza w sytuacji, gdy zbywana część przedsiębiorstwa TFI obejmuje całość np. zarządzania określonym typem funduszy inwestycyjnych. Samo zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa TFI pomimo, że prawnie dopuszczalne od strony cywilnoprawnej, napotyka na pewien mankament legislacyjny, który dotyczy możliwości ujawnienia tajemnicy zawodowej przez zbywające towarzystwo na rzecz nabywcy. Obecnie obowiązujące przepisy UFI nie regulują wprost dopuszczalności przekazania informacji objętych tajemnicą zawodową w przypadku sprzedaży części przedsiębiorstwa TFI - powodując tym samym, pewne komplikacje. De lege lata, problemu tego nie można rozwiązać, co powoduje, że konieczna jest interwencja ustawodawcy eliminująca zidentyfikowaną lukę prawną.

2022-07-12



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Indeks ram instytucjonalnych listów zastawnych: system punktacji i pilotażowe zastosowanie dla Niemiec i Polski

Piotr Wiśniewski

Język: EN | Data publikacji: 09-07-2026 | Abstrakt | s. 53-70

W niniejszym artykule opracowano Indeks Ram Instytucjonalnych Obligacji Hipotecznych (MBIFI), tj. przejrzysty system punktacji służący do porównywania instytucjonalnej struktury systemów obligacji hipotecznych. MBIFI obejmuje jedenaście wskaźników pogrupowanych pośród czterech filarów: ochrony prawnej, bezpieczeństwa zabezpieczeń, ochrony przepływów pieniężnych i infrastruktury rynku. Każdy wskaźnik jest punktowany w skali porządkowej od 0 do 4, z wykorzystaniem opublikowanych punktów odniesienia behawioralnego, i prezentowany głównie jako profil diagnostyczny na poziomie wskaźnika; wynik złożony o równej wadze (0–100) podawany jest jedynie jako uzupełniająca miara podsumowująca. System ten zilustrowano na przykładzie zastosowania pilotażowego w Niemczech i Polsce. Zgodnie ze specyfikacją bazową Niemcy uzyskały wynik 97,73, zaś Polska 77,27. Zaobserwowana różnica wynika z pięciu wskaźników w wymiarach zabezpieczeń, przepływów pieniężnych i infrastruktury rynku, podczas gdy filar ochrony prawnej nie wykazuje różnic między państwami. Ponieważ zastosowanie jest ograniczone do dwóch państw i jednego eksperta, artykuł nie pretenduje do pełnej walidacji indeksu. Jego wkład ma charakter metodologiczny: oferuje przejrzystą architekturę kodowania, wyraźne punkty odniesienia skali oraz powtarzalną podstawę do przyszłych testów w wielu krajach, a także oceny i walidacji względem wyników rynkowych.

2026-07-09



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Rola nadzoru finansowego i systemu gwarantowania depozytów w zapewnianiu stabilności sektora spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych w Polsce

Mikołaj Węgrzyn

Język: PL | Data publikacji: 03-10-2021 | Abstrakt | s. 96-120

Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe są specyficznym przykładem parabanku, działającego w formie unii kredytowej. Głębokie zmiany w zakresie warunków ich funkcjonowania są istotnym obszarem do prowadzenia badań na temat oddziaływania sieci bezpieczeństwa finansowego na działanie sektora shadow banking. Zbadanie wpływu wybranych podmiotów sieci bezpieczeństwa finansowego na funkcjonowanie parabanków na przykładzie SKOK-ów jest celem głównym niniejszej pracy.
W pracy pozytywnie zweryfikowano hipotezę dotyczącą wzrostu zaufania społecznego względem kas z powodu uczestnictwa SKOK-ów w systemie gwarancji depozytów BFG oraz objęcia ich nadzorem KNF. W wyniku badań własnych wykazano, że mimo objęcia kas kompetencjami sieci bezpieczeństwa finansowego, większość konsumentów wciąż wybiera banki jako instytucję depozytowo-kredytową, nie ma bowiem zaufania do SKOK-ów. Z perspektywy klientów nastąpiła pewna poprawa wizerunku kas, jednak nie jest to na tyle znacząca różnica, aby decydowali się oni na skorzystanie z usług sektora SKOK. Nastąpił wzrost obciążeń BFG z tytułu wypłaty środków gwarantowanych oraz dotacji dla przejmujących podmiotów po nastąpieniu serii upadłości i przejęć w sektorze kas (po rewizji dotychczasowych sprawozdań finansowych), po włączeniu SKOK-ów do systemu gwarancji depozytów oraz objęciu nadzorem KNF.

2021-10-03



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Ochrona klientów korzystających z usługi doradztwa w zakresie kryptoaktywów (MiCAR) – uwagi porównawcze na tle pakietu regulacyjnego MiFID II

Adrian Rycerski

Język: PL | Data publikacji: 29-08-2025 | Abstrakt | s. 71-86

Kryptoaktywa budzą wiele kontrowersji zarówno z perspektywy ich wyceny (metod wyceny), jak i licznych zagrożeń po stronie inwestorów. Rynek kryptoaktywów słynie bowiem niestety ze spekulacji, dużych wahań cen, manipulacji oraz wyrafinowanych technik marketingowych. Doradzanie w takich warunkach cechuje się zatem istotnym i wielorodzajowym ryzykiem. Dlatego też usługa doradztwa w zakresie kryptoaktywów może i powinna budzić ciekawość, w szczególności w zakresie instrumentów ochrony klientów korzystających z tej usługi oraz ew. odpowiedzialności cywilnoprawnej podmiotów ją świadczących.

Rozporządzenie w sprawie rynku kryptoaktywów („MiCAR”) poddaje reżimowi prawnemu usługę doradztwa w zakresie kryptoaktywów. Z chwilą rozpoczęcia stosowania MiCAR, wykonywanie tej usługi będzie wymagało posiadania zezwolenia wydawanego przez KNF, uprzednio przekonując organ nadzoru o spełnianiu wymogów prawnych, m.in. tych nastawionych na ochronę klientów. Wymogi te, jak i specyfika przedmiotu samego doradztwa (kryptoaktywa) skłaniają do głębszej refleksji nt. postulowanego, oczekiwanego, teoretycznego i praktycznego wymiaru tej usługi.

Aby jednak móc rzetelnie rozmawiać o usłudze doradztwa w zakresie kryptoaktywów należy porównać tę usługę z usługą doradztwa inwestycyjnego, o której mowa w dyrektywie 2014/65/UE („dyrektywa MiFID II”). Doradztwo inwestycyjne zdefiniowane w dyrektywie MiFID II ma już bowiem długoletnią tradycję, z której nie tylko warto, lecz wręcz trzeba skorzystać. Pozwoli to przedstawić specyfikę doradztwa w zakresie kryptoaktywów oraz doprowadzi do wskazania kluczowych obowiązków związanych z jej wykonywaniem. Ukazanie istotnych problemów doradztwa w zakresie kryptoaktywów powinno nam uświadomić, co czeka uczestników rynku finansowego już za kilka miesięcy.

2025-08-29



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Od redakcji

Kamil Liberadzki

Język: PL | Data publikacji: 09-07-2026 | s. 5-10

2026-07-09



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Problematyka kredytowania kosztów składki ubezpieczeniowej przez bank występujący w roli agenta ubezpieczeniowego

Cyprian Mrzygłód

Język: PL | Data publikacji: 18-02-2026 | Abstrakt | s. 64-81

Celem niniejszego opracowania jest analiza problematyki kredytowania kosztów składki ubezpieczeniowej, w szczególności własnej prowizji przez bank wchodzący w rolę agenta ubezpieczeniowego, w świetle przepisów ustawy o kredycie konsumenckim, reżimów ochronnych oraz ogólnych unormowań kodeksu cywilnego. 

W artykule wykorzystuje się metodę dogmatyczno-prawną, opartą na interpretacji przepisów, przeglądzie orzecznictwa i stanowisk doktryny oraz analizie aktów soft law, w tym Rekomendacji U KNF. 

Wyniki badań wskazują na dopuszczalność kredytowania wszelkich kosztów składki ubezpieczeniowej przez bank, jednak odmiennie stanowią w zakresie pobierania oprocentowania od finansowanej własnej prowizji. Zidentyfikowane zostają również obowiązki informacyjne banku jako pośrednika oraz sygnalizuje się możliwość objęcia kredytowania kosztów składki odrębnym stosunkiem zobowiązaniowym, gdy wynika to z celu kredytu i względów ochronnych.

2026-02-18



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Three Pillars of Effective Cross-border Financial Stability Framework

Stanisław Kluza

Język: EN | Data publikacji: 01-08-2010 | s. 75-79

2010-08-01



Czasopismo: Bezpieczny Bank

Reflections on “Too Big to Fail”

Stanisław Kluza

Język: EN | Data publikacji: 01-05-2012 | s. 81-86

2012-05-01